อุตสาหกรรมยานยนต์ไทยบนทางแยก: ถอดรหัส ‘Dual Track’ สู่การเป็น Detroit of Asia ยุคใหม่
อุตสาหกรรมยานยนต์ไทยเผชิญจุดเปลี่ยนครั้งสำคัญ! SCB EIC ชี้ทางรอดด้วยกลยุทธ์ Dual Track เพื่อรักษาสถานะ Detroit of Asia และโอบรับ EV.
อุตสาหกรรมยานยนต์ไทย หนึ่งในเสาหลักเศรษฐกิจที่สำคัญ กำลังยืนอยู่บนทางแยกที่สำคัญยิ่ง ท่ามกลางกระแสการเปลี่ยนผ่านจากรถยนต์สันดาปภายใน (ICE) สู่ยุคของยานยนต์ไฟฟ้า (EV) คำถามที่ท้าทายที่สุดในเวลานี้คือ ประเทศไทยจะยังคงรักษาฉายา ‘Detroit of Asia’ ได้หรือไม่ และจะมีเส้นทางใดที่จะนำพาอุตสาหกรรมนี้ให้ก้าวข้ามผ่านความท้าทายไปได้
คลื่นแห่งความท้าทาย: เมื่อจุดแข็งเจอแรงกดดัน
ฐิตา เภกานนท์ นักวิเคราะห์อาวุโส ศูนย์วิจัยเศรษฐกิจและธุรกิจ ธนาคารไทยพาณิชย์ (SCB EIC) ได้ชี้ให้เห็นถึงการพลิกโฉมของอุตสาหกรรมยานยนต์ไทยใน 2 มิติหลัก:
- รถกระบะ: จุดแข็งที่ถูกท้าทาย: แม้ไทยจะมีความแข็งแกร่งและมีห่วงโซ่อุปทานการผลิตรถกระบะที่หาคู่แข่งในอาเซียนเทียบได้ยาก แต่ "หินแกร่งก้อนนี้กำลังเผชิญปัจจัยกดดันรอบด้าน" ส่งผลให้ยอดขายหดตัวต่อเนื่องมาตั้งแต่ปี 2023 ปัจจัยหลักมาจากภาวะเศรษฐกิจในประเทศที่ชะลอตัว หนี้ครัวเรือนที่สูง และการเร่งพัฒนารถยนต์ไฟฟ้าเพื่อตอบรับกับนโยบายสิ่งแวดล้อมทั่วโลก
- การเปลี่ยนผ่านสู่ EV: กระแสยานยนต์ไฟฟ้าไม่ใช่เพียงแค่เทรนด์ แต่คือกติกาใหม่ของโลกที่ทุกประเทศต้องปรับตัว หากไทยต้องการรักษาสถานะการเป็นฐานการผลิตยานยนต์ระดับภูมิภาค การโอบรับเทคโนโลยี EV จึงเป็นสิ่งจำเป็น
ดังนั้น แม้รถกระบะยังคงเป็นจุดแข็งสำคัญของไทย การเร่งพัฒนาและต่อยอดผลิตภัณฑ์ให้ตอบโจทย์ทั้งเทรนด์ผู้บริโภคที่เน้นความยั่งยืน และกติกาโลกที่เข้มงวดด้านสิ่งแวดล้อมและความปลอดภัยจึงเป็นสิ่งที่ไม่สามารถละเลยได้
‘Dual Track Strategy’: ทางรอดของอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย
SCB EIC ชี้ว่า ประเทศไทย “ไม่จำเป็นต้องเลือกว่าจะเป็นแค่ EV Hub หรือฐานผลิตรถสันดาปอย่างใดอย่างหนึ่ง” แต่สามารถเดินหน้าด้วยกลยุทธ์ที่เรียกว่า ‘Dual Track Strategy’ หรือ 1 อุตสาหกรรม 2 ระบบเครื่องยนต์ กลยุทธ์นี้ประกอบด้วยสองแนวทางหลักที่ต้องดำเนินควบคู่กันไป:
- รักษาจุดแข็งเดิม: มุ่งเน้นการรักษาและต่อยอดอุตสาหกรรมรถสันดาปและรถกระบะที่ไทยมีความเชี่ยวชาญและแข็งแกร่ง ให้สามารถแข่งขันได้ในตลาดโลกที่เปลี่ยนแปลงไป
- โอบรับโอกาสใหม่: เร่งสร้างระบบนิเวศยานยนต์ไฟฟ้า (EV Ecosystem) ให้เติบโตอย่างยั่งยืน ทั้งในด้านการผลิต ชิ้นส่วน แบตเตอรี่ และโครงสร้างพื้นฐานการชาร์จ เพื่อดึงดูดการลงทุนและตอบรับความต้องการของตลาดโลก
ก้าวสู่ความสำเร็จด้วย Quick Win Strategy
การจะทำให้กลยุทธ์ Dual Track ประสบความสำเร็จ จำเป็นต้องอาศัยการบูรณาการที่รวดเร็วและมีประสิทธิภาพ หรือที่เรียกว่า Quick Win Strategy ซึ่งต้องมาจากความร่วมมืออย่างเป็นระบบจากหลายภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และสถาบันการศึกษา/วิจัย การผนึกกำลังกันจะช่วยให้ประเทศไทยสามารถพัฒนาและปรับตัวได้อย่างทันท่วงที
อนาคตที่แข็งแกร่งยิ่งกว่า
หากประเทศไทยสามารถบูรณาการความร่วมมืออย่างเป็นระบบ ทั้งการรักษาจุดแข็งในตลาดรถกระบะเดิม และการโอบรับโอกาสใหม่จากยานยนต์ไฟฟ้า ประเทศไทยจะไม่เพียงแต่รักษาบทบาท ‘Detroit of Asia’ ไว้ได้เท่านั้น แต่จะมองเห็นถึงความเข้มแข็ง ความน่าดึงดูด และขีดความสามารถในการแข่งขันในตลาดโลกที่แข็งแกร่งยิ่งกว่าเดิมในอนาคต การตัดสินใจและการดำเนินกลยุทธ์ที่ชาญฉลาดในวันนี้ จะเป็นตัวกำหนดทิศทางของอุตสาหกรรมยานยนต์ไทยในวันข้างหน้า.
