เปิดข้อเสนอ “รถเก่าแลกรถใหม่” 8.5 หมื่นบาท: กระตุ้นเศรษฐกิจ ลดมลพิษ สู่ยุคยานยนต์ไฟฟ้า!

ในภาวะเศรษฐกิจที่ท้าทายและปัญหาสิ่งแวดล้อมที่รอการแก้ไข สมาคมอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย (TAIA) ได้ยื่นข้อเสนอโครงการ “รถเก่าแลกรถใหม่” ถึงรัฐบาล โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการกระตุ้นเศรษฐกิจภายในประเทศ ลดปัญหามลพิษ PM 2.5 และสนับสนุนการเปลี่ยนผ่านสู่ยานยนต์พลังงานสะอาด หัวใจหลักของข้อเสนอนี้คือ การอุดหนุนส่วนลด 85,000 บาทต่อคัน สำหรับผู้ที่นำรถเก่ามาแลกซื้อรถยนต์ใหม่ ซึ่งเน้นไปที่กลุ่มรถยนต์ไฟฟ้า (xEV) ในระยะแรก

ทำไมต้อง “รถเก่าแลกรถใหม่” และใครได้ประโยชน์?

แนวคิดริเริ่มโครงการนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพียงแค่เพื่อการแลกเปลี่ยนรถเท่านั้น แต่มาจากหลากหลายมิติ ทั้งในด้านสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ และพลังงาน เพื่อตอบโจทย์ความท้าทายในปัจจุบัน

• จัดการซากรถเก่าและลดมลพิษ: ประเทศไทยมีปัญหารถยนต์เก่าสะสมจำนวนมาก ซึ่งก่อให้เกิดมลพิษสูงและขัดต่อเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอน (Carbon Neutrality) โครงการนี้จึงเป็นแนวทางในการนำรถเก่าที่หมดอายุการใช้งานอย่างถูกวิธี (End of Life Vehicle - ELV) ออกจากระบบ โดยเฉพาะรถที่มีอายุ 25-30 ปีขึ้นไป หรือรถที่ต่ำกว่ามาตรฐานยูโร 4 ซึ่งมีอยู่กว่า 21 ล้านคันในปัจจุบัน การกำจัดรถเก่าเหล่านี้จะช่วยลดมลพิษทางอากาศ โดยเฉพาะ PM 2.5 ได้อย่างมีนัยสำคัญ
• กระตุ้นเศรษฐกิจและอุตสาหกรรมยานยนต์: ยอดขายรถกระบะซึ่งเป็น “กระดูกสันหลังทางเศรษฐกิจ” ของประเทศลดลงกว่าครึ่งในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา จากที่เคยขายได้ปีละ 3 แสนคัน เหลือเพียง 1.5 แสนคัน การกระตุ้นให้เกิดการซื้อรถใหม่จะช่วยฟื้นฟูยอดขายและสนับสนุนอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย โดยเฉพาะรถกระบะที่ใช้ชิ้นส่วนในประเทศกว่า 90% ซึ่งจะส่งผลดีต่อห่วงโซ่อุปทานและภาคการผลิตโดยรวม
• ลดการใช้น้ำมันและส่งเสริมพลังงานสะอาด: รัฐบาลมีเป้าหมายชัดเจนที่จะลดการใช้น้ำมันและแก้ปัญหาวิกฤตพลังงาน โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง รวมถึงลดมลพิษ PM 2.5 จึงมีแนวโน้มที่จะมุ่งเน้นการให้สิทธิ์เฉพาะการแลกซื้อกลุ่มรถยนต์ไฟฟ้า (xEV) ได้แก่ รถยนต์ไฮบริด (Hybrid), ปลั๊กอินไฮบริด (PHEV) และรถยนต์ไฟฟ้าแบตเตอรี่ (BEV) ในเฟสแรก เพื่อผลักดันให้ประเทศก้าวสู่สังคมคาร์บอนต่ำ

รายละเอียดและข้อเสนอแนะจากสมาคมยานยนต์ฯ

สุวัชร์ ศุภกาญจน์เดชากุล นายกสมาคมอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย (TAIA) ได้เปิดเผยถึงรายละเอียดและข้อเสนอแนะที่ยื่นต่อภาครัฐ ดังนี้

• ส่วนลดและสินเชื่อ: รัฐบาลจะอุดหนุนส่วนลด 85,000 บาทต่อคันผ่านผู้ประกอบการ โดยจะถูกทอนเป็นส่วนลดราคาขายรถยนต์ใหม่ ควบคู่ไปกับมาตรการสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำ เพื่อช่วยแบ่งเบาภาระของผู้ซื้อ
• กลุ่มเป้าหมายรถเก่า: เบื้องต้นอาจพิจารณารถยนต์ที่มีอายุประมาณ 13 ปีขึ้นไป หรือกลุ่มรถที่มาตรฐานต่ำกว่ายูโร 4 ซึ่งมีจำนวนมากในระบบ และเป็นกลุ่มที่ก่อให้เกิดมลพิษสูง
• เน้นรถกระบะ: TAIA เสนอให้ดึงรถกระบะเข้าร่วมโครงการอย่างจริงจัง เนื่องจากมีความสำคัญต่อเศรษฐกิจและมีสัดส่วนการใช้ชิ้นส่วนในประเทศสูงกว่า 90%
• แนวคิดการส่งออกรถเก่า: ภาครัฐอาจพิจารณานำรถเก่าบางส่วนส่งออกไปยังต่างประเทศ แทนการนำไปทำลายทิ้ง เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มและเป็นไปตามโมเดลที่ญี่ปุ่นเคยประสบความสำเร็จ

ข้อกังวลและสิ่งที่รัฐบาลต้องเร่งดำเนินการ

แม้โครงการนี้จะมีประโยชน์มหาศาล แต่ความไม่ชัดเจนจากภาครัฐกำลังส่งผลกระทบให้ยอดจองรถใหม่ชะงักงัน ดร.เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ได้มอบหมายให้ปลัดกระทรวงการคลังและกรมสรรพสามิตพิจารณาออกแบบนโยบายให้มีความชัดเจนโดยเร็ว นอกจากนี้ KResearch ยังได้ถอดบทเรียนจากต่างประเทศ โดยแนะนำให้รัฐบาลยืดเวลาโครงการให้นานพอ เพื่อดึงดูดผู้เข้าร่วมโครงการให้มากขึ้น หากงบประมาณอุดหนุนมีจำกัด

โครงการ “รถเก่าแลกรถใหม่” นี้ จึงเป็นมากกว่าแค่การกระตุ้นยอดขาย แต่เป็นการลงทุนเพื่ออนาคตที่ดีขึ้นของประเทศ ทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม หากภาครัฐสามารถสร้างความชัดเจนและออกแบบนโยบายได้อย่างรอบคอบและรวดเร็ว จะสามารถสร้างประโยชน์ได้อย่างมหาศาลให้กับทุกภาคส่วน และนำพาประเทศไทยก้าวสู่ยุคยานยนต์ที่ยั่งยืนอย่างแท้จริง